„Bitwę o Monte Cassino alianci rozpoczęli 12 stycznia 1944 r. Próby sforsowania umocnień podejmowali kolejno bez skutku Francuzi, Brytyjczycy i Amerykanie. Ponieśli bardzo wysokie straty. W maju pod Monte Cassino przesunięta została 8 Armia brytyjska i walczący w jej składzie 2 Korpus Polski stworzony na Środkowym Wschodzie. 11 maja rozpoczęła się decydująca walka. Pierwsze natarcie polskie (11 i 12 maja) zostaje odparte. Dopiero drugie (18 i 19 maja) przyniosło sukces. Polacy zdobywają wzgórze Monte Cassino i otwierają drogę na Rzym, który zostaje wkrótce zajęty przez Amerykanów. Pod Monte Cassino poległo ponad dziewięciuset żołnierzy polskich.
W lipcu oddziały polskie biorą udział w dalszych walkach, w tzw. pościgu adriatyckim docierając (październik 1944 r.) aż do doliny Padu. Wiosenna ofensywa aliantów ruszyła dopiero w kwietniu 1945 r. Oddziały 2 Korpusu pierwsze wkroczyły do Bolonii, rozbijając po drodze doborowe jednostki niemieckie 26 dywizję pancerną i 1 oraz 4 dywizję spadochronową.
W wyzwalaniu północnych Włoch aktywną rolę odegrała partyzantka włoska. Wsławiła się przede wszystkim samodzielnym opanowaniem kilku miast (Genui, Turynu i Mediolanu) oraz schwytaniem i powieszeniem faszystowskiego dyktatora Włoch Benito Mussoliniego.“(8)